Khám phá Tục tắm tiên xưa và nay

Khám phá Tục tắm tiên xưa và nay
– Nếu như ngày nay, nhiều người Việt xa lạ với tục tắm truồng thì hồi đó nó rất phổ biến như một thói quen sinh hoạt hằng ngày mà không ai phải ngượng, cũng không có gì xấu hổ hay tục bậy cả. Tục này tùy từng vùng còn tồn tại cho đến cuối thế kỷ 20 mới mất dần.
 
– Nhưng có gì lạ đâu? Đã tắm thì phải ‘cởi‘ đồ, có điều sự lạ ở đây là cái ‘cởi‘ trong nhà tắm khác cái ‘cởi‘ ở nơi công cộng hay giữa cảnh trời bao la. Vậy thế nào là tục tắm tiên, tắm truồng?
– Xưa kia, mỗi làng thường chỉ đào một giếng khơi lớn dùng để tắm giặt và một giếng sâu để lấy nước ăn, tất nhiên ngoài hai giếng chung này mỗi giáp hay mỗi gia đình nếu khá giả đều có thể đào giếng nhỏ riêng nhưng đa phần sinh hoạt của làng thường kề cận bên chợ làng hoặc giếng chung – tức là giếng làng…
Khám phá Tục tắm tiên xưa và nay 1
Vét giếng ăn của làng (ảnh xưa).
 
– Cái giếng ăn của làng được thiết kể rất cẩn thận: từ đáy lên trên thành được xếp bằng những khối đá, gần lên miệng xây bằng gạch và vun cao thành rồi be bờ láng nền rất kỹ bằng vôi mật để nước trên bề mặt không ngấm xuống dưới.
 
– Miệng giếng tuy nhỏ nhưng lòng giếng khá rộng. Hồi xưa, người ta đã biết xác định nguồn nước sạch vĩnh viễn là cần thiết nên có những giếng ăn sâu từ 7 đến 15 thước hoặc hơn nữa.
Khám phá Tục tắm tiên xưa và nay 2
Giếng khơi dùng tắm giặt, bây giờ người ta không xài nữa.
 
– Còn giếng khơi dùng tắm rửa hay giặt giũ có thể làm theo hình tròn hay hình vuông có thành lan can thấp lại có bậc lên xuống giếng từ hai phía đối nhau.
 
– Có khi người ta làm giếng hình tròn nhưng lan can lại xây vuông. Cứ đến chiều tối, khi trâu bò về chuồng rồi thì nhiều người dân ra giếng vệ sinh thân thể.
 
– Đàn ông và đàn bà, từ già đến trẻ, chia làm hai bên đứng tắm. Họ có thể cởi trần truồng hoàn toàn, dùng gầu bằng mo cau hay bằng thùng gỗ cột dây thừng quăng xuống giếng múc nước dội lên người.
Khám phá Tục tắm tiên xưa và nay 3
Tập quán thường ngày nên người ta không thấy gì đáng mắc cỡ (ảnh xưa – triển lãm ảnh tại Hà Nội).
 
– Trong thật tế thì người ta cũng làm hai nơi tắm có ngăn phên vách nhưng thường chủ yếu chỉ để… vắt quần áo chứ chả ai tắm trong đó mà cứ tự nhiên ngồi đứng đối diện nhau. Đàn ông thường tắm trần trụi hoàn toàn và nếu có liếc sang bên nữ cũng không có vấn đề gì.
 
– Đàn bà từ trung niên tới già và trẻ con cũng tắm truồng, thanh niên thì người thì cởi áo rồi kéo váy trùm lên ngực là xong…
 
– Vậy nhưng không ít cô cậu cứ ‘một tòa thiên nhiên‘, chả cần phải che đậy làm gì do quan niệm xưa: chuyện tắm không mặc đồ bên giếng làng không phải chuyện gì khác thường cả.
Khám phá Tục tắm tiên xưa và nay 4
Ô kìa bóng nguyệt trần truồng tắm, lộ cái khuôn vàng dưới đáy khe… (thơ Hàn Mặc Tử – ảnh trên bưu thiếp xưa, triển lãm ảnh tại Hà Nội).
 
– Đường kính của giếng khơi lớn này tới hàng chục thước nên hai bên đứng cách nhau khá xa. Tuy nhiên bên này, bên kia vẫn có thể vừa tắm vừa trò chuyện, cười nói… âu như cũng là lẽ thường tình.
Đánh giá 5 sao bài viết:
[LN: 0 SS: 0]

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *